De boodschap van de hoogste Europese rechter is klip-en-klaar. Ook de machtigste techbedrijven ter wereld moeten zich aan de regels houden. Het Europees Hof van Justitie heeft het beroep van Google tegen de recordboete van 4,1 miljard euro definitief verworpen. Dat oordeel markeert niet alleen het einde van een jarenlange juridische loopgravenoorlog over het Android-besturingssysteem, maar zet ook de toon voor de toekomst van de digitale markt.
Brussel laat hiermee zien dat het bereid is om de juridische strijd tot het bittere eind uit te vechten, ongeacht de omvang van de tegenstander. Voor Big Tech is dit een duidelijk signaal dat de Europese regels serieus genomen moeten worden. Het dossier is het schoolvoorbeeld van een juridische uitputtingsslag, want al in 2018 legde de Europese Commissie Google de recordboete op.
Dit omdat het bedrijf zijn dominante positie met Android op onrechtmatige wijze zou hebben misbruikt. Volgens de Commissie gijzelde Google smartphonefabrikanten door zijn eigen apps een oneerlijk voordeel te geven via exclusieve deals voor het voorinstalleren van software.
Google haalde vervolgens alles uit de kast in hoger beroep, maar liep nu definitief tegen een muur. “Het Hof van Justitie verwerpt het door Google en Alphabet ingestelde beroep”, meldt het Hof in een persbericht. Daarmee bevestigt de hoogste Europese rechter de straf voor de concurrentiebeperkende praktijken rond het Android-besturingssysteem.
Van 4,34 naar 4,1 miljard euro
De boete was oorspronkelijk nog hoger. In 2018 ging het nog om 4,34 miljard euro, maar een lagere EU-rechtbank verlaagde het bedrag in 2022 naar ongeveer 4,125 miljard euro. In essentie veranderde er echter niets aan de zaak: Google dwong fabrikanten om Search, Chrome en de Play Store mee te leveren en legde verstikkende beperkingen op aan alternatieve Android-versies.
Eerder adviseerde advocaat-generaal Juliane Kokott het Hof al om het beroep van Google af te wijzen. Hoewel zo’n advies niet bindend is, vormt het vaak de blauwdruk voor de uiteindelijke uitspraak en dat bleek ook deze ronde het geval.
Google reageerde verbitterd op de definitieve klap. “Android biedt meer keuze voor iedereen en ondersteunt duizenden bedrijven. Dit oordeel erkent onze aanzienlijke investeringen niet om Android open, interoperabel en gratis te houden”, aldus een woordvoerder. Het bedrijf haastte zich te benadrukken dat het de spelregels in 2018 al heeft aangepast om aan de Brusselse eisen te voldoen, waardoor Android-gebruikers inmiddels kunnen kiezen tussen verschillende zoekmachines og browsers.
Escalatie in de trans-Atlantische tech-oorlog
De miljardenstraf staat niet op zichzelf. De Europese Commissie zit Google al meer dan een decennium op de hielen. De eerste procedures startten al in 2015 en vorig jaar incasseerde het bedrijf nog een tik van een boete van 2,95 miljard euro, toen vanwege concurrentiebeperkende praktijken in zijn advertentietechnologie.
Brussel houdt de druk bovendien hoog. Naast het traditionele mededingingsrecht gebruikt de toezichthouder nu ook de Digital Markets Act om de markt te reguleren. Onder die strenge wetgeving kregen concurrenten als Apple en Meta eerder al miljoenenboetes opgelegd.
De Europese jacht op Amerikaanse techgiganten zorgt ondertussen voor kookpunten buiten de rechtszaal. De harde aanpak leidt tot openlijke irritatie in Washington. Zo dreigde president Trump vorige maand nog met een straftarief van 100 procent op goederen uit landen die een digitaledienstenbelasting heffen op Amerikaanse bedrijven.
De zaak laat zien hoe Europese privacy- en mededingingsregels steeds vaker botsen met Amerikaanse belangen. Met de uitspraak van het Hof is de juridische strijd rond Android weliswaar gestreden, maar de politieke discussie over de macht van Big Tech gaat onverminderd door.