Europese infrastructuur voor supercomputing stap dichterbij

De Europese Raad heeft zijn steun gegeven voor het voorstel van de Europese Commissie om samen met de lidstaten te investeren in een Europese infrastructuur van wereldklasse voor high-performance computing (HPC).

Wie er de recentste TOP500-lijst van snelste supercomputers ter wereld op nakijkt, zal zien dat Europa erop achteruit gaat. De snelste Europese supercomputer, Piz Daint in Zwitserland, zakte weg van plaats drie een jaar geleden, naar plaats zes in de huidige rangschikking. Het is bovendien de enige Europese supercomputer in de top tien.

High-performance computing biedt voordelen in tal van sectoren, van industriële toepassingen tot wetenschappelijke doorbraken. Om te voorkomen dat Europese wetenschappers en bedrijven naar het buitenland trekken voor hun supercomputernoden, legde de Europese Commissie eerder dit jaar een voorstel op tafel om samen met de EU-lidstaten tegen 2020 een HPC-infrastructuur van wereldklasse neer te zetten. Dat werd deze week goedgekeurd door de Europese Raad.

“De goedkeuring van ons voorstel door de Raad is opnieuw een belangrijke stap in de richting van nauwere samenwerking en meer investeringen op het gebied van supercomputing”, zeggen eurocommissarissen Andrus Ansip en Mariya Gabriel in een gezamenlijke reactie. “De krachten bundelen voor het opbouwen van Europese supercomputercapaciteit is essentieel voor het concurrentievermogen en de onafhankelijkheid van de EU in de gegevenseconomie.”

Europees kader

Het voorstel werd begin dit jaar op tafel gelegd door de Europese Commissie en biedt een juridisch en financieel kader om Europese en nationale middelen samen te brengen met particuliere investeringen in supercomputing, op een niveau dat vergelijkbaar is met wereldwijde concurrenten.

“Aangezien geen enkel Europees land in staat is om deze middelen individueel te ontwikkelen, zijn samenwerking, kennisuitwisseling en bundeling van middelen op Europees niveau van essentieel belang”, menen Ansip en Gabriel.

De impact van supercomputing is vandaag al voelbaar voor de Europese burger, argumenteren de commissarissen. Het wordt onder meer ingezet voor gepersonaliseerde geneeskunde, energiebesparing, modellering van de klimaatverandering, het beheersen van epidemieën en vooruitgang in de neurowetenschappen.

Exascale

Dat kader moet uiterlijk begin volgend jaar operationeel zijn om de vooropgestelde doelen te bereiken. De EU wil tegen 2020 een pre-exascale (1017 berekeningen per seconde) en petascale (1015 berekeningen per seconde) infrastructuur voorzien, en de ontwikkelingen in gang zetten om tegen 2022 of 2023 exascale (1018 berekeningen per seconde) te bereiken.

De allereerste exascale berekening werd onlangs gerealiseerd met Summit van IBM. Die staat in het Amerikaanse Oak Ridge National Laboratory en is de snelste supercomputer van het moment.

1 miljard euro

Europa rekent in totaal op een investering van 1 miljard euro om de Europese HPC-plannen te realiseren. De Europese Unie voorziet 468 miljoen euro, het overige geld wordt door de lidstaten geïnvesteerd.

In een volgende stap gaat het voorstel naar het Europees Parlement. Dat zal in juli het voorstel stemmen, alvorens het formeel door de Europese Raad kan worden aangenomen.