Wat elk bedrijf kan leren van een zeilwedstrijd

Eind september vormde de haven van Marseille het podium voor de finale van de eerste editie van SailGP, een internationale zeilwedstrijd die om meer dan één reden wordt vergeleken met de Formule 1 in autosport. Waarom we over een zeilwedstrijd schrijven op Techzine? Ook zeilen is vandaag, net als Formule 1, doordrongen van big data analytics. De manier waarop SailGP met die data omgaat, is op z’n minst gezegd bijzonder.

SailGP, dat zijn zes landen die het tegen elkaar opnemen in een reeks races op vijf verschillende locaties, voor een prijzenpot van 1 miljoen dollar. Elk team vaart met identieke F50-catamarans, die een snelheid van meer dan 50 knopen, ofwel zo’n 100 kilometer per uur, kunnen halen. Het zijn de snelste zeilboten van het moment, maakt Sir Russell Coutts, voormalig Olympisch zeilkampioen en CEO van SailGP, zich sterk. De vergelijking met de Formule 1 in autosport is volgens hem snel gemaakt.

Een andere parallel die kan worden getrokken, is het gebruik van data om de sport te verrijken, en zelfs een nieuwe dimensie te geven. “Alle teams racen met dezelfde boten. Het zijn hun vaardigheden en de manier waarop ze de technologie gebruiken, die het verschil maken”, legt Coutts uit.

Bootlading data

De catamarans zijn uitgerust met 800 sensoren die samen 1.200 verschillende datapunten verzamelen. Dat gaat over zaken zoals snelheid, positie in het water en windomstandigheden, tot de positie van de zeilen en de foils (de draagvleugels of ‘vinnen’ die de zeilboten boven het wateroppervlak doen zweven). Elke dag wordt ongeveer een halve terabyte aan data per boot gegenereerd.

Sir Russell Coutts presenteert de F50-catamaran van het Franse zeilteam.

Om die data vanop het water aan land te krijgen, doet SailGP beroep op technologie van Oracle. “Via een privaat LTE-netwerk dat het hele parcours dekt, wordt alle sensordata naar een lokale database aan wal gestuurd”, legt Warren Jones, Director of Technology bij SailGP, uit. Van daaruit wordt alles doorgesluisd naar een autonomous database in de cloud, die de data via api’s beschikbaar stelt voor verschillende doeleinden.

 “We zouden dit niet kunnen zonder onze partner Oracle”, vult Coutts aan. “Data raakt aan alles wat we doen. We gebruiken AI en data analytics om het design van de boten verder te optimaliseren, prestatieverschillen tussen teams te analyseren en de fan experience te verrijken.”

Voor de fans

Bij die fan experience kan je denken aan een livestream van de race in de SailGP-app, aangevuld met real-time informatie afkomstig van de boten. De kijker krijgt dezelfde data als de zeilteams voorgeschoteld om de race van dichtbij te beleven.

In de toekomst zouden fans zelfs meer informatie kunnen krijgen dan de zeilteams. Coutts speelt met het idee om de catamarans in de toekomst ook met lidar uit te rusten. “Daarmee kunnen we de windcondities op het water in kaart te brengen. Die informatie is natuurlijk niet voor de zeilers bedoeld, maar kan een fan op een visuele manier uitleggen of een team de juiste beslissingen maakt.”

Dat het verrijken van de fanbelevenis met technologie in sport een steeds belangrijker argument wordt, hoorden we vorig jaar ook al tijdens ons bezoek aan de Ryder Cup, het belangrijkste teamtoernooi in de golfsport. Hoe nauwer je een toeschouwer bij de actie kan betrekken, hoe beter de ervaring. “Data helpt om deze zeer technische sport op een boeiende manier uit te leggen”, besluit Coutts.

Door de fanbeleving centraal te plaatsen, hoopt SailGP zich van andere toernooien te onderscheiden, net zoals ook bedrijven vandaag competitief voordeel hebben bij een klantcentrische in plaats van bedrijfscentrische benadering van hun processen.

Geen geheimen

Het opmerkelijke aan het hele dataverhaal van SailGP is dat alle data publiek zijn. Niet alleen voor de fans, maar ook voor de teams. Daar loopt onze vergelijking met Formule 1 aan het begin van dit artikel spaak.

Hoewel F1-teams vandaag zwaar op data en simulaties steunen om hun bolides en coureurs klaar te stomen voor een race, doen ze dat uitsluitend op basis van data die ze zelf verzamelen. De zeilteams die deelnemen aan SailGP hebben niet alleen toegang tot historische data over hun eigen prestaties, maar ook tot die van hun tegenstanders.

“Er zijn geen geheimen meer”, vertelt Nathan Outteridge, roerganger van het Japanse zeilteam. “Wanneer we gaan trainen, weten we dat we in de gaten worden gehouden. We hebben een coach en data-analist die onze data met die van de andere teams vergelijken. Voorheen wisten we niet waar de andere teams mee bezig waren.”

We komen uit een periode waarin je je vinger in de lucht stak en te raden had wat je zou doen.

Data en buikgevoel

“We komen uit een periode waarin je je vinger in de lucht stak en te raden had wat je zou doen, nu berusten we daarvoor op data”, zegt ook Stevie Morrison, de coach van het Franse team. “Iedereen heeft toegang tot die data, maar hoe we die data interpreteren, dat houden we voor onszelf. We weten hoe de andere teams met bepaalde situaties omgaan, maar wat is volgens ons de meest efficiënte manier om dat te doen? De data maakt ons doelgerichter.”

De Franse coach Stevie Morrison illustreert hoe zijn team aan de slag gaat met alle data.

SailGP is een data-driven zeilwedstrijd, net zoals ook bedrijven zichzelf steeds liever data-driven noemen. Maar laat dat geen hol begrip zijn. Zoals het zeiltoernooi illustreert, betekent het meer dan alleen maar zoveel mogelijk data verzamelen. Dat mag nooit een doel op zich zijn. Als iedereen toegang heeft tot dezelfde data, zijn het de inzichten die je uit die stortvloed aan informatie verwerft en de manier waarop je ze in actie omzet, waarmee je waarde creëert.

Bovendien is data niet zaligmakend. Bedrijven opereren niet in een vacuüm en onverwachte gebeurtenissen kunnen een impact hebben op prognoses en voorspellingen. Dan nemen menselijke intuïtie en ervaring vaak opnieuw de bovenhand. Of zoals Outteridge besluit: “We gebruiken de data om onderbouwde beslissingen te maken, maar uiteindelijk is het aan het team om het waar te maken. We gebruiken de data als gids. Hoe stabieler het weer, hoe meer we daarop kunnen vertrouwen.”